him-loader

Yahşibey Tasarım Çalışması

Etkinlikler
Paylaş:

Kim için: Yahşibey köyü ve çocuklar
Kiminle: Emre Senan Tasarım Vakfı, Nevzat Sayın ve üniversite öğrencileri
Ne zaman: 2019

15-30 Temmuz 2019 tarihlerinde Mimar Nevzat Sayın ile birlikte farklı üniversitelerden 10 mimarlık öğrencisinin katıldığı 44. Yahşibey Tasarım Çalışması’nı yürüttük. Emre Senan Tasarım Vakfı’nın (ESTV) ev sahipliğinde gerçekleşen çalışmada, kuruluşumuzdan beri üzerinde çalıştığımız “Atıl Köy Okulları” konusunda yeniden tartışma ve fikirler üretme fırsatı bulduk. Bu kapsamda bir yandan Dikili’deki tüm köy okulları ziyaret edilip, bu okulların ve köylerin Dikili ve Türkiye genelindeki durumunu tartışılırken, bir yandan da Yahşibey’de bulunan 2 atıl okul yapısı hakkında projeler üretildi.

2006 yılından beri İzmir Dikili Yahşibey köyünde gerçekleşen Yahşibey Tasarım Çalışmaları, “farklı tasarım disiplinlerinde üniversite eğitimi gören genç tasarımcılara yaratıcılıklarını kışkırtacak, birlikte eğlenerek çalışmalarını sağlayacak bir ortam sunmayı” amaçlıyor. Hakkında daha fazla bilgiye web sitesinden ulaşabileceğiniz çalışmaların mimarlık atölyeleri ise Nevzat Sayın tarafından her sene farklı ortakların katılımı ile yürütülüyor.

Süreç başlangıçta ESTV’nin bizimle, hayatlarında hiç yaz tatili yapma fırsatı bulamayacak dezavantajlı bölgelerde yaşayan çocuklar için, köylerde bulunan atıl okul yapılarının bir tatil mekanı olarak yeniden hayata kazandırılması fikrini paylaşması ile başladı. Bu konuda yaptığımız görüşmelere Bütün Çocuklar Bizim Derneği de dahil oldu ve yenilenecek okulun ESTV’nin uzun süredir faaliyetlerini sürdürdüğü için yakından tanıdığı Yahşibey’de olması görüşü ön plana çıktı. Yahşibey’in denize yakınlığı da, tatil mekanı olabilmesi için bir avantaj olarak görüldü. Devamında yine ESTV, bu sene Nevzat Sayın’ın gerçekleştireceği atölye bizim de dahil olmamızı ve bu konunun çalışılmasını önerdi. Nevzat Sayın’la da beraber gerçekleştirdiğimiz toplantılarda atölyenin işleyişini planladık ve yine Nevzat Sayın tarafından yazılan bir çağrı metni ile Nisan ayında katılımcılar için ortak açık çağrıya çıktık. 270 başvuru arasından farklı okul ve kadın/erkek dengesini gözetilerek 10 katılımcı belirlendi. 10 katılımcının yanı sıra, 1 öğrenci asistan ve değişen vakitlerde dernekten 8 kişi atölyeye dahil oldu.

Atölyeye ilk gün Yahşibey’e yakın olan Aigai ve Bergama antik kentlerini ziyaret ederek başladık. Antik dönem mimarisini çevre ile kurduğu ilişkiler bağlamında gözlemlemeyi amaçlayan bu gezinin dönüşünde tüm katılımcılar kendilerini, işlerini ve Yahşibey’e gelirken beklentilerini anlatan sunumlar gerçekleştirdiler. Atölyenin ikinci günü ise Dikili’nin 25 köyüne gidip bu köylerdeki okul binalarını gezdik. Sadece 7 köyde açık okullar bulunurken, diğer köylerdeki atıl okul binaların hiçbiri kullanılmamaktaydı. Bu okulların bazılarında bir dönem yeniden işlevlendirme çabaları olmuş ancak tekrar boş kalmışlar. Binaların bir çoğu yapısal olarak hasarlıydı ve çöplük ya da saman, yem vb. için depo olarak kullanılan bir haldeydi. Bazı okulların ise kapatılalı çok uzun zaman olmasına rağmen, adeta dün kapısı çekilip çıkılmış, aradan geçen sürede kimse uğramamış şeklindeki görüntüsü, unutulmuşlukları hakkında çarpıcı görüntüler oluşturdu. Okulları gezdikten sonra durumları ve dönüşme potansiyelleri hakkında tartışmaya başladık. Bu tartışmayı ülke çapında da düşünmek için 2012 yılından beri dernek olarak yaptıklarımızı ve gördüklerimizi katılımcılara aktardık ve çeşitli kitap ve yazılarla tartışmaları beslemeye çalıştık.

Atölyenin üçüncü gününden itibaren Yahşibey’deki atıl okullar üzerinde yoğunlaşmaya başladık. Yahşibey’de 1948 yılında yapılan ve atölyenin 15 gün öncesine kadar imam lojmanı olarak kullanılan ve bu yapının hemen altında 1979 yılında yapılan 2 okul binası ile bunlara bağlı 2 lojman binası bulunuyor. Öncelikle bu binaların ve bahçelerinin mevcut durumlarını belgeleyerek ve rölövelerini aldık. Okullar hakkında projeler geliştirmeye başlamadan önce, çocuklara yönelik bir tatili mekanı fikri hakkında Bütün Çocuklar Bizim Derneği’nden Selda Özen’in katıldığı bir çevrimiçi tartışma yaptık. Katılımcılara bu konuyu vermekle birlikte, farklı öneriler de geliştirebileceklerini belirttik.

Katılımcılar ilk haftasonundan 27 Temmuz akşamı gerçekleştirilen sunuma kadar ikili gruplar halinde projeler geliştirdiler. Her iki okul ve bahçesi için geliştirilen bu projelerde yapısal öneriler, program önerileri ile birlikte ele alındı. Çocukların kullanımının yanı sıra, kendi çocuk nüfusu çok az olan ve dışarıdan gelen çocukları ağırlaması düşünülen Yahşibey’in projeyi sahiplenilenmesi açısından köylüleri de işin içine katan senaryolar üretildi. Fikirlerin tartışılması ve sunuma hazırlık amacı ile Emre Senan ve Nevzat Sayın’ın da katıldığı bir çok ara sunum yapıldı. 27 Temmuz akşamki sunumu ise konu ile ilgili misafirlerin ve köylülerin katılımı ile gerçekleştirdik. Atölyenin konusu hakkındaki bilgilendirmeden sonra gruplar sırayla projelerini sundular ve soruları cevaplandırdılar. Sunumlardan ve sertifika dağıtımının ardından geri dönüşlerin ve sürecin değerlendirildiği bir toplantı daha yaptık. Geri kalan son iki günde kitapçıkları hazırlayarak ve ev temizliği ile atölyeyi tamamladık.

Yahşibey Tasarım Çalışmaları yapılan çalışmalar kadar, katılımcılar ve yürütücülerin bir arada 15 günlük bir yaşam örgütlemesini önemsiyor. Bizim dahil olduğumuz 44. çalışmada da çalışmaların yanında birlikte yapılan ve yenen yemekler, ev ve havuzun temizliği, köylülerle gerçekleştirilen temaslar, binada, havuzda, bahçede ve denizde eğlenilen vakitler, dinlenilen müzikler 15 günlük sürenin keyifli bir dayanışma atmosferi içinde geçmesi sağladı. Bu keyifli vakti yaratan ve yoğun bir şekilde emek sarf ederek fikirler üreten katılımcılara, sürece bizi dahil eden ve sıcak bir ev sahipliği yapan ESTV’ye, birlikte verimli bir şekilde çalıştığımız Nevzat Sayın’a, fikirleri ile sürece katkısı veren Bütün Çocuklar Bizim Derneği’ne ve yemekleriyle sohbetlerini paylaşan tüm Yahşibeylilere teşekkür ederiz.

Atölyedeki projeleri içeren kitapçığı, günlük raporları ve katılımcıların güncelerini bu adresten inceleyebilirsiniz.

Atölyenin fotoğraf albümüne buradan ulaşabilirsiniz.

Atölyenin ortak müzik listesini ise buradan dinleyebilirsiniz.

Atölye katılımcıları:

Ahmet Berk Hot, Büşra Kayalar, Dilara Uçar, Ece Savaş, Güney Gürsu Tonkal, İpek Üstündağ, Kadir Irmak, Oğuz Batur Taş, Şebnem Balım, Sinan Birsel

Atölye yürütücüleri:

Altıner Yıldırım, Elif Tan, Emre Gündoğdu, Fırat Altundağ, İdil Bayar, Hasan Cenk Dereli, Nevzat Sayın, Oğuzhan Çokgünlü, Setenay Kamazoğlu

Öğrenci Asistan:

Hazal Güven

Videolar

vimeo video
youtube video
youtube video
youtube video
youtube video
youtube video